| Home - Contact - Video Journaal - Canal Journal - Links |
|
|
|
Archief augustus 2007 |
|
|
|
|
|
Ame Stelle Redamme
Uit die drie middeleeuwse woorden is de naam van onze stad opgebouwd. De letterlijke betekenis: “Dam in een watergebied”
Als je een stad wilt bouwen in een moeras in een regenachtig land, moet je zorgen voor een goede waterafvoer. Onze voorouders hebben vele eeuwen de tijd gehad om te leren hoe je dat moet doen. Steeds meer grachten, sluizen en windmolens zorgden ervoor dat steeds meer Amsterdammers hun voeten droog konden houden in dat moeras. De kroon op dat werk was de vierde stadsuitleg van 1612, waarmee stadstimmerman Hendrick Staets onze drie hoofdgrachten op de kaart zette en de definitieve vorm van onze stad bepaalde.
Amsterdam werd steeds groter en rijker door een bijkomend voordeel van dat afwateringssysteem: Je kon er op varen. Iedere uithoek van de stad was erdoor verbonden met de havens en daar kwam handel uit de hele wereld binnen. Door dat geniale netwerk van ‘open pijpleidingen’ konden astronomische hoeveelheden handelsgoederen met spierkracht door de stad worden vervoerd naar tienduizend pakzolders van koopmanshuizen en meer dan duizend pakhuizen. Als we die prestatie vandaag zouden willen evenaren met vrachtwagens langs die grachten, zou het verkeer in de hele binnenstad permanent vastlopen.
Een eeuw lang hebben Amsterdammers kosten noch moeite gespaard om hun waterstad geschikt te maken voor autoverkeer. Grachten gedempt, historische panden gesloopt, tunnels gegraven en heel veel beton in de grond gestopt voor ondergrondse parkeergarages en dergelijke. Het failliet van al die pogingen blijkt dit jaar meer dan ooit uit de aanzwellende stroom krantenkoppen over verkeersinfarcten, files die alsmaar langer worden en fijnstof, waar mensen van doodgaan. “Amsterdam is onbereikbaar geworden” lees je overal.
Amsterdam krijgt grote problemen met een bijkomend nadeel van dat afwateringssysteem: als je het te weinig ruimte geeft krijg je weer natte voeten. Gedempte grachten, tunnels en ondergrondse parkeergarages maken die ruimte kleiner. Dat is niet alleen een Amsterdams probleem. Afwatering is van levensbelang voor een groot deel van ons land. In de afgelopen drijfnatte zomer stonden overal in Nederland kelders en tunnels onder water omdat de afvoercapaciteit tekort schoot.
Daar wordt aan gewerkt. Overal in Nederland, behalve in Amsterdam. In onze stad is de wateroverlast dit jaar toevallig nog wel meegevallen. In 9 steden worden op dit moment gedempte grachten uitgegraven. Oude vaarwegen worden hersteld en polders worden prijsgegeven aan de natuur. Rijkswaterstaat werkt aan ambitieuze projecten met overloopgebieden en spaarbekkens langs de rivieren.
Maar Amsterdam vond 5 miljoen voor het openmaken van een stukje Lijnbaansgracht te duur. Een open Vijzelgracht paste niet in het bestemmingsplan. Tegen wethouder Guido Frankfurther’s voorstel om de gedempte Jordaangrachten open te graven kwam zelfs een protestcomité van winkeliers in actie.
In dat hoenderhok van middenstandersbelangen is onlangs een forse knuppel gegooid:
Dat stond boven een leerzaam artikel van architect Leo Q. Onderwater in NRC Handelsblad. Een klik op bovenstaande kop leidt naar een scan van het complete artikel. Ik hoop dat alle Amsterdamse gemeentebestuurders die tekst zullen lezen.
|
|
|
Speedboten zijn veel gevaarlijker dan auto's
In 1980 mocht ik een paar campagnes van Greenpeace meemaken aan boord van de nu legendarische eerste “Rainbow Warrior”. In een korte training werd ik opgeleid tot stuurman op een van de vier Zodiacs op het schip. ‘Mijn’ rubberboot had een Mercury motor van 200 pk. Bij oefeningen in rustig water leerden we van eerste stuurman Bruce dat bij hoge snelheden op zee de kleinste besturingsfout fataal kan zijn. Zelfs een half onder water drijvend stuk boomstam kan je dood betekenen. Als je het ding ziet ben je al te laat om te reageren. “You are dead now” was zijn laconieke standaardreactie op elke navigatiefout.
We zijn een heleboel keren ‘dood’ geweest voordat we met onze brullende monsters de zee op mochten. Maar Bruce had eerst nog een andere dringende boodschap: “Op open zee zijn niet zo veel obstakels. Je speelt er voornamelijk met je eigen leven. Je mag er zo hard varen als je wilt. Maar in de buurt van de wal en op binnenwater mag onder geen enkele omstandigheid snel gevaren worden. Daar wordt je scheurende Zodiac een moordmachine voor alles op zijn koers. Als je een zwemmer ziet, ben je al te laat om te reageren. We willen geen mensenlevens op ons geweten hebben.“ Als bewijs voor zijn woorden bracht Bruce een dikke map met Amerikaanse krantenknipsels mee met "dood door schuld" zaken van speedboten en zwemmers.
Bij de opwerkingsfabriek “Cap de la Hague” in Bretagne zou een Japans schip, de “Pacific Swan” kernafval komen lossen. De “Rainbow Warrior” lag in de haven van Cherbourg op dat schip te wachten voor een actie. Na een solidariteitsdemonstratie in de stad die was georganiseerd door plaatselijke actievoerders, werd de Rainbow Warrior door de autoriteiten de haven uitgestuurd in een vliegende storm. Met windkracht 10 maakten we daarna 15 mijl uit de kust rondjes in het kanaal. De “Specific Swine” zoals we ons doelwit hadden gedoopt, was een week vertraagd. De storm duurde die hele week en we moesten regelmatig naar de wal voor proviand en voor geheim contact met plaatselijke actievoerders. Dus werden iedere dag twee Zodiacs gelanceerd in golven van 10 meter hoog. De halve bemanning was zeeziek, dus ik kwam elke keer aan de bak. Ik heb gelukkig nooit last van zeeziekte. We kregen zes wildwater-avonturen achter elkaar, die waarschijnlijk niemand van de betrokkenen ooit zal vergeten. Golven waren bergruggen met bergpassen waar je schuin doorheen kon slippen naar de volgende bergpas. In een bergdal was het relatief rustig en veilig varen, maar die muren van water om je heen waren dan zo hoog als flatgebouwen. Alsof al dat water zo bovenop je kon vallen. Als ik ooit een gevoel van nietigheid heb gehad was het toen in zo’n bergdal van golven.
In die week hebben we lessen geleerd, waar Bruce ons niet voor had kunnen trainen. Mijn vuurdoop was heftiger dan voorzien. In ieder geval heb ik daar goed geleerd wat je met een speedboot kan doen. Maar ik heb er vooral geleerd wat je er niet mee kan en mag doen en waarom. Als je tenminste niet het risico wilt lopen om mensenlevens op je geweten te krijgen.
|
Uw grachtenjournalist in 1980 op de 'Rainbow Warrior' in Cherbourg
Een Zodiac in rustig vaarwaterwater (foto Greenpeace) |
|
Speedboten zijn veel gevaarlijker dan auto's (II)
Een formule 1 raceauto voldoet op geen enkele manier aan de voorwaarden van onze wegenverkeerswet. Die dingen worden op de openbare weg in grote vrachtwagens vervoerd en alleen losgelaten op goed afgeschermde plekken waar ze zich tussen strobalen en speciale vangrails kunnen uitleven. Zelfs daar gaat het vaak mis, op Youtube zijn tientallen rampenfilmpjes te vinden waarin je brandende vehikels en onderdelen de tribunes van de desbetreffende circuits zien binnenvliegen. Gelukkig haalt geen mens het in zijn hoofd om met zo’n apparaat de straat op te gaan, laat staan een woonerf binnen te rijden. Dat is gelukkig streng verboden en bijna onmogelijk.
In en rond Amsterdam, mag je bijna nergens harder varen dan 7,5 km per uur. Dat is woonerf-snelheid. Bedoeld om spelende kinderen, zwemmers, kano’s, waterfietsen en andere kwetsbare watergebruikers te beschermen. En de oevers. En de meerkoeten die daar broeden. En de meertouwen van afgemeerde boten langs die oevers.
Anno 2007 vaart een gemiddelde speedboot bij vol gas met gemak 50 km per uur. Met die snelheid ben je in een Amsterdamse gracht een formule 1 raceauto die scheurt door een woonerf zonder paaltjes er omheen. Levensgevaarlijk dus. Hoe vaak dat gebeurt, bewijst het meldpunt Overlast te Water van BBA. Scheurende speedboten bezetten een onbetwiste toppositie op die klachtenlijst. Ikzelf zie er minstens eenmaal per dag een 'vol gas' langsgaan. Wie de woorden: ‘overlast speedboten’ intikt op Google krijgt 20 000 pagina's met klachten.
In de afgelopen week ging het drie keer mis. Driemaal botste een speedboot met hoge snelheid ergens tegenaan. Drie gewonden, ditmaal alledrie opvarenden van een speedboot. Op de Nieuwe Meer waar de gewonden vielen, heb ik op de fatale route van die speedboot zelf vaak met rustig weer mijn bootje te drijven gelegd om een rondje te zwemmen. Veel mensen doen dat, soms zelfs midden op het meer. Een vrolijk stukje video van mijn zwemmende vriendin op die plek bezorgt me nu koude rillingen en ik word er cynisch van. Als met die speedboot een zwemmer aan flarden was gevaren in plaats van de eigen bemanning, dan zouden nu de regels op het water worden aangescherpt. Politie en BBA zouden er misschien een paar ambtenaren en een nieuwe patrouilleboot bij krijgen, maar het zou allemaal weinig helpen. Handhaving van de wet op zo veel water vergt een politiemacht van tientallen boten en honderden ambtenaren. Zolang er niet wordt gehandhaafd, worden regels massaal overtreden. Onze deskundigen op het gebied van wegverkeer weten daar alles van.
Ik borduur nog even door op dat scenario: Na nog veel meer ongelukken zullen speedboten eerst uit onze grachten, en daarna uit al ons binnenwater worden geweerd. Ze horen er eigenlijk net zomin thuis als raceauto’s op een woonerf. Uiteindelijk zullen we weer voor onze rust het water op kunnen gaan. Ik vraag me nu al af met hoeveel mensenlevens die rust zal worden betaald. |
|
|
|
|
|
Drie gewonden bij ongeluk met speedboot
26-8-2007
Bij een aanvaring op de Nieuwe Meer zijn
zondagmiddag drie mensen gewond geraakt.
(bron AT5).
Op donderdag 23 augustus passeerde ik de Nieuwe Meer tweemaal op een vaartochtje naar Aalsmeer en terug. Beide keren kwam ik daar zwemmers tegen, en kinderen in autobanden en piepkleine speelbootjes. De maximaal toegestane vaarsnelheid op de Nieuwe Meer is 7,5 km per uur
Wat de bestuurder van die speedboot afgelopen zondag deed, is te vergelijken met 120 km. per uur rijden door een woonerf met kinderen. Dat is gelukkig op geen enkel woonerf mogelijk, maar stel voor dat de paaltjes door een defect een keer verdwenen waren. Dan zou zo’n actie worden gekwalificeerd als dodelijk en misdadig. Op het water staan geen paaltjes. Daar moet de bestuurder van zo’n boot zonder veel controle of obstakels de zelfdiscipline opbrengen om van zijn boot geen dodelijk wapen te maken. Die speedbootbestuurder heeft een straf gekregen die niemand hem zou toewensen. Hij mag dienen als een trieste halve bevestiging van de volgende voorspelling die ik dit voorjaar deed:
Vorig jaar zijn er in Nederland 3 dodelijke ongelukken gebeurd met speedboten en zwemmers. Het is verboden om in de Amsterdamse grachten te zwemmen, maar dat weet bijna niemand. Ik waag hier een voorspelling. Als er geen afdoende maatregelen worden genomen om agressief gedrag van speed- en powerboten in onze grachten te voorkomen, zullen er in de komende warme zomer ook in Amsterdam dodelijke ongelukken mee gebeuren. (1 mei 2007 Terreur van speedboten verpest Koninginnedag op het water)
We hebben geen warme zomer gehad, er zijn nog geen doden gevallen. Maar dat had een haar gescheeld, afgelopen zondag op de Nieuwe Meer.
Een speedboot op hoge snelheid is nauwelijks bestuurbaar In ongetrainde handen wordt zo'n ding een moordwapen. Ik heb daar een beetje ervaring mee. In het volgende journaal zal ik daarover berichten. |
Foto's: Robby Hiel
|
|
Toerist in eigen stad Met een grote volle maan erboven en mooi weer zag de Amstel bij de Magere brug er vanavond sprookjesachtig uit. Alle lichtjes van de brug zijn weer hersteld. Ik voelde me toerist in eigen stad toen ik er onderdoor voer. De oude dame schittert weer in haar volle glorie. Als Amsterdam nog blut is, kan je dat aan haar in ieder geval niet meer zien. (Zie: 20 maart 2007 Amsterdam is blut) |
|
|
|
|
|
|
|
|
Uitgezonderd bestemmingsverkeer
Een afspraak die ik had op het terrein van milieudienstverlener Icova voerde Dolfijntje onlangs diep in het Westelijk havengebied. De Carl Reijniershaven waar Icova is gevestigd, is een insteek achterin de Jan van Riebeeckhaven, ongeveer drie kwartier varen vanaf het Centraal Station.
Tot vorig jaar waren de ingangen van alle grote havens in Amsterdam gemarkeerd met het bekende rood/witte bord dat betekent: "verboden in te varen" Sinds kort staat daar een bordje onder met "uitgezonderd bestemmingsverkeer" Als gast van Icova was ik bestemmingsverkeer, dus ik passeerde met een gerust geweten het bord bij de ingang van de Jan van Riebeeckhaven.
Een paar uur later op de terugweg, werd ik aangehouden door een boot van de havendienst. Ik mocht daar niet varen. De Havendienstambtenaar erkende dat het nieuwe bordje misleidend is, maar schreef toch een proces-verbaal. Volgens hem is het bord een gevolg van nieuwe Europese richtlijnen maar het invaarverbod geldt nog steeds.
Een kleine waarschuwing aan alle varende Amsterdammers: Om een Amsterdamse zeeschepenhaven in te mogen varen moet nog steeds ontheffing worden aangevraagd. Die nieuwe borden zouden er eigenlijk niet moeten staan. Ze lijken maar één functie te hebben: verwarring zaaien. |
|
|
21 augustus 2007 |
|
|
Het hoofdthema van dit grachtenjournaal is functioneel gebruik van onze grootste rijkdom: het mooiste en meest efficiënte vaarwegensysteem ter wereld. Volgende week komt op deze plaats een primeurtje op dat gebied te staan. Ik mag dan aankondigen dat mijn grootste droom voor de Amsterdamse grachten in een vergevorderd stadium van vervulling verkeert. Er rust een embargo op deze primeur, ik kan er pas over schrijven als de zaak beklonken is. ik ben te optimistisch geweest over de timing, waarschijnlijk krijgt u het nieuws pas eind volgende week. Hiervoor mijn verontschuldigingen, ik zal nooit meer een primeur aankondigen als ik nog niet zeker ben van de publicatiedatum.
Hieronder links naar een kleine selectie van stukjes die ik over dit onderwerp geschreven heb.
16 april 2006 Varende seringenboom 30 maart 2007 City Cargo of City Hopper? 10 april 2007 Open brief aan onze wethouder van Binnenwaterbeheer Maarten van Poelgeest 16 mei 2007 Vervoer over water, de juiste weg. Ook in de stad |
|
|
Zwarte zondag op het water
In "De Telegraaf" van vandaag vond ik voor het eerst een artikeltje dat van belang is voor het grachtenjournaal. Op pagina AT 3 trekken de dames M&M (Marie Thérèse Roosendaal en Marjolein Schipper) van leer tegen de speedbootterroristen in de Amsterdamse grachten. Op een manier zoals alleen vrouwen dat kunnen en hopelijk effectiever dan mijn tirades in vroegere grachtenjournaals.
Mijn dank M&M! Jullie tekst is mij uit het hart gegrepen. Hieronder een scan van het complete artikel. Zie ook: 1 mei 2007 Terreur van speedboten verpest Koninginnedag op het water.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
We wachten af… dag 95 Bootje gelicht!
Mijn dagelijkse forensenvaartocht begon vanmorgen met een prettige verrassing. De wrakkenboot van BBA is langs geweest op de Amstelkade en heeft 95 dagen na mijn melding het wrak van mijn ligplaatskraker keurig onder Dolfijntje vandaan gepeuterd en afgevoerd. Van BBA had ik eerder vernomen dat een termijn van drie maanden noodzakelijk is voor dit soort acties. De eigenaar moet de gelegenheid kriijgen om zijn wrak zelf af te voeren en er is wat tijd nodig voor administratieve verwerking.
Met dank aan BBA, in dit geval is mijn rapportage zinvol geweest. Ik zag vandaag op ‘mijn’ stukje Amstelkade een paar mensen slepen met halfgezonken bootjes. Ik vermoed dat er vanmorgen tegelijkertijd een paar nieuwe ‘wrakkenstickers’ zijn uitgedeeld.
Toch zit ik nog steeds met dat rare gezonken bootje. Op 1 mei op mijn vaste ligplek afgemeerd en beveiligd met een kabel. Compleet met buitenboordmotor en inventaris. Slordig afgedekt met een nieuw dekzeil, dat was vastgemaakt aan de boot met minstens 20 nieuwe klemmen. Een maand later was het dekzeil gescheurd en lag het bootje scheef. Halverwege juni was hij vol geregend en gezonken. Op 27 juni was mijn melding voor de wrakkenwet. Een week later kwam een boot van BBA de wrakkensticker plaatsen en het ding is dus vandaag op 7 augustus afgevoerd.
Drie en een halve maand lang heeft niemand zich om dat bootje bekommerd. Wie laat een bezit met een waarde van meer dan 1000 Euro’s zomaar aan zijn lot over? Is de eigenaar plotseling overleden? Was het bootje gestolen en durfden de dieven niet meer terug te komen?
Hoe komt het toch, dat Amsterdam wereldkampioen gezonken bootjes is? |
De vaste ligplek van Dolfijntje na drie maanden weer bruikbaar
Links naar de rest van dit verhaal:
3 juli 2007 Ligplaats gekraakt, kraker gezonken 21 juli 2007 We wachten af... Dag 78
Ook over gezonken bootjes:
26 maart 2007 Gezonken bootjes. 13 april 2007 713 gezonken boten in Amsterdam in 2006 19 april 2007 De dregboot |
|
|
|
|
De Gay Parade mag natuurlijk niet ontbreken in het grachtenjournaal, al was het alleen maar om te laten zien hoe druk het weer was op de Prinsengracht.
bij de Eenhoornsluis
voor Hotel Pulitzer |
|
| Archief juli 2007 | |
|
Home - Contact - Video Journaal - Canal Journal - Links |
|
Copyright © Grachtenjournaal 2007 |